Perły Samorządu 2026. AI w samorządzie: od pierwszych wdrożeń po wymogi prawa.

Jak skutecznie wdrażać sztuczną inteligencję w administracji publicznej, nie naruszając przy tym przepisów prawa i zasad bezpieczeństwa? Odpowiedzi na te pytania szukali uczestnicy warsztatów „AI w samorządach – krok po kroku od wdrożenia do regulacji”, które odbyły się podczas konferencji Perły Samorządu w Toruniu (15-16 czerwca 2026 r.).

Spotkanie poprowadzili dr Jakub Murszewski z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, radca prawny i szkoleniowiec specjalizujący się w zagadnieniach związanych ze sztuczną inteligencją, oraz Sławomir Biliński, ekspert INFOR LEX. Warsztaty zgromadziły przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego zainteresowanych wykorzystaniem nowych technologii w codziennej pracy urzędów.

Punktem wyjścia do dyskusji było wprowadzenie poświęcone koncepcji „samorządu inteligentnego”. Eksperci zwracali uwagę, że sztuczna inteligencja staje się narzędziem, które może wspierać administrację w realizacji wielu procesów – od obsługi mieszkańców i przygotowywania dokumentów po analizę danych oraz usprawnianie komunikacji wewnętrznej. Podkreślano jednak, że skuteczne wykorzystanie AI wymaga nie tylko odpowiednich narzędzi technologicznych, ale także przygotowania organizacyjnego i kompetencyjnego.

Znaczną część warsztatów poświęcono regulacjom wynikającym z unijnego AI Act. Uczestnicy mogli zapoznać się z najważniejszymi obowiązkami, jakie nowe przepisy nakładają na podmioty publiczne. Omawiano m.in. kwestie klasyfikacji systemów AI według poziomu ryzyka, obowiązki związane z przejrzystością działania narzędzi oraz odpowiedzialność instytucji korzystających z rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji. Eksperci wskazywali, że administracja publiczna już dziś powinna przygotowywać procedury i polityki wewnętrzne, które pozwolą dostosować się do wymogów prawa.

Duże zainteresowanie wzbudziła część praktyczna poświęcona wdrażaniu AI w urzędach. Prowadzący przedstawili mapę procesu wdrożeniowego – od identyfikacji potrzeb i analizy procesów, przez wybór odpowiednich narzędzi (płatnych i bezpłatnych), tworzenia własnych narzędzi (asystentów i agentów AI), aż po etap testów i monitorowania rezultatów. Wskazano krok po kroku, jakie formy organizacyjne powinny przyjąć rozwiązania w jednostce samorządu terytorialnego - począwszy od opracowania spójnej i bezpiecznej Polityki AI w urzędzie oraz przeszkolenia pracowników wykorzystujących sztuczną inteligencje w pracy.

Podczas warsztatów zaprezentowano również przykłady rozwiązań, które już dziś znajdują zastosowanie w administracji. Wśród nich znalazły się narzędzia wspierające przygotowywanie dokumentów, automatyzację obsługi zapytań mieszkańców, analizę dużych zbiorów danych czy wyszukiwanie informacji w zasobach urzędu.

Istotnym elementem spotkania były także zagadnienia związane z bezpieczeństwem i cyberbezpieczeństwem. Uczestnicy dyskutowali o ryzykach wynikających z korzystania z systemów AI, w tym o ochronie danych, kontroli dostępu do informacji oraz konieczności zachowania nadzoru człowieka nad kluczowymi procesami decyzyjnymi.

Zainteresowanie tematem oraz frekwencja warsztatu pokazują, że samorządy coraz aktywniej przygotowują się do wykorzystania sztucznej inteligencji. Jeszcze długo po zakończeniu panelu eksperci odpowiadali na pytania uczestników.