Urlop wypoczynkowy w okresie wypowiedzenia umowy o pracę
W sytuacji gdy pracodawca udziela urlopu w okresie wypowiedzenia, obowiązkiem pracownika jest wykorzystanie przysługującego mu urlopu wypoczynkowego. Jeżeli jednak okres wypowiedzenia nie pozwala na wykorzystanie całego należnego urlopu przed ustaniem stosunku pracy, pracodawca jest zobowiązany do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane dni urlopu. Nowelizacja Kodeksu pracy, która weszła w życie 27 stycznia 2026 r. zmieniła zasady wypłaty ekwiwalentu urlopowego, wiążąc go z terminem wypłaty wynagrodzenia za pracę.

Nowe zasady wypłaty ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy – odpowiedzi na 12 pytań z praktyki »
Urlop wypoczynkowy może być wykorzystywany w okresie wypowiedzenia umowy o pracę. W sytuacji gdy pracodawca udziela urlopu w okresie wypowiedzenia, obowiązkiem pracownika jest wykorzystanie przysługującego urlopu. Nie ma przeciwwskazań, aby w okresie wypowiedzenia pracownik wykorzystywał zarówno urlop bieżący w proporcjonalnym wymiarze do okresu przepracowanego w danym roku kalendarzowym, jak i urlop zaległy.
Urlop wypoczynkowy bez wniosku pracownika
Należy podkreślić, że nie można mylić zobowiązania pracodawcy w zakresie wykorzystania urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia z jednostronną decyzją pracodawcy w zakresie zwolnienia pracownika z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia. Zwolnienie pracownika z obowiązku świadczenia pracy nie oznacza, iż pracownik wykorzystuje urlop wypoczynkowy.
Warto także pamiętać, że udzielenia przez pracodawcę urlopu w okresie wypowiedzenia nie musi poprzedzać skierowanie przez pracownika stosownego wniosku w tej sprawie. Tym samym pracodawca ma możliwość udzielenia urlopu w okresie wypowiedzenia bez wniosku pracownika, a nawet wbrew jego woli. Początkiem biegu terminu, w którym pracodawca nabywa prawo do udzielenia pracownikowi urlopu, nawet wbrew woli pracownika, jest złożenie oświadczenia woli w sprawie wypowiedzenia umowy o pracę. Tym samym pracownik może być zobowiązany do rozpoczęcia wykorzystywania uprawnienia urlopowego już od dnia następnego po dniu, w którym oświadczenie woli w sprawie wypowiedzenia umowy zostało skutecznie złożone.
Podczas okresu wypowiedzenia umowy o pracę pracodawca może udzielić urlopu wypoczynkowego w drodze jednostronnej decyzji, bez wniosku pracownika. Nie ma znaczenia czy rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z inicjatywy pracownika, czy pracodawcy.
Jednostronne wysłanie pracownika na urlop wypoczynkowy nie dotyczy przypadku, w którym pracodawca wypowiada pracownikowi warunki zatrudnienia.
Pracodawca zdecydował się zmodyfikować warunki pracy i płacy dwóm pracownikom w trybie wypowiedzenia zmieniającego. Jeden pracownik przyjął propozycję pracodawcy, drugi pracownik nie zaakceptował nowych warunków zatrudnienia. W przypadku drugiego pracownika odmowa przyjęcia wypowiedzenia zmieniającego będzie skutkowała rozwiązaniem stosunku pracy wraz z upływem okresu wypowiedzenia. W takim przypadku pracodawca będzie miał prawo wysłać tego pracownika na urlop wypoczynkowy w okresie wypowiedzenia.
Kiedy pracodawca musi wypłacić ekwiwalent za niewykorzystany urlop
W przypadku gdy pracownik nie wykorzystał przysługującego mu urlopu wypoczynkowego w całości lub w części, a dochodzi do rozwiązania umowy o pracę, pracodawca musi wypłacić ekwiwalent za niewykorzystany urlop. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przysługuje wyłącznie w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.
Pracodawca zobowiązany jest do wypłacenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop odchodzącemu z pracy pracownikowi bez względu na:
• sposób i przyczynę rozwiązania stosunku pracy,
• fakt, czy do rozwiązania umowy doszło wskutek wypowiedzenia dokonanego przez pracownika czy też przez pracodawcę,
• powód wygaśnięcia stosunku pracy.
Od powyższej zasady wypłaty ekwiwalentu istnieje wyjątek. Pracodawca nie jest zobowiązany do wypłaty tego świadczenia tylko w sytuacji, gdy strony stosunku pracy postanowią o wykorzystaniu urlopu wypoczynkowego w czasie kolejnego zatrudnienia danej osoby u tego samego pracodawcy. Istotne jest, aby kolejna umowa o pracę została zawarta w taki sposób, by pracownik pozostał w stosunku pracy bez żadnej, nawet jednodniowej przerwy.
Termin wypłaty wynagrodzenia i ekwiwalentu urlopowego
Wynagrodzenie urlopowe wypłaca się wraz z wypłatą wynagrodzenia za miesiąc, w którym pracownik korzysta z urlopu wypoczynkowego. Reguła ta obowiązuje również wtedy, gdy urlop wypoczynkowy przypada na przełomie 2 miesięcy. W takiej sytuacji wynagrodzenie za urlop wypłaca się odrębnie za poszczególne miesiące wraz z pensją za dany miesiąc.
Zgodnie z nowymi przepisami Kodeksu pracy (art. 171 § 4–5) termin wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy został ściśle powiązany z terminem wypłaty wynagrodzenia za pracę obowiązującym u danego pracodawcy. Zasadą nadrzędną, wynikającą z powołanych przepisów k.p., jest dokonanie wypłaty ekwiwalentu w terminie wypłaty wynagrodzenia (nie później niż 10. dnia następnego miesiąca).
W przypadku gdy standardowy termin wypłaty wynagrodzenia przypada przed dniem zakończenia stosunku pracy, co uniemożliwiałoby prawidłowe naliczenie ekwiwalentu za urlop, powyższa zasada nie jest stosowana. Celem tego przepisu jest przyznanie pracodawcy czasu na bezsporne ustalenie wymiaru niewykorzystanego urlopu i precyzyjne wyliczenie kwoty należnej po faktycznym ustaniu zatrudnienia. W takim przypadku wypłata ekwiwalentu pieniężnego musi nastąpić w ciągu 10 dni od dnia zakończenia (rozwiązania lub wygaśnięcia) stosunku pracy. Jest to termin maksymalny.
Od 27 stycznia 2026 r. pracodawca wypłaca ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w terminie wypłaty wynagrodzenia, łącznie z ostatnią pensją. Jeżeli termin wypłaty pensji przypada przed ustaniem stosunku pracy, ekwiwalent musi zostać wypłacony w ciągu 10 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.
Oprac. Katarzyna Bogucka, REDAKCJA INFORLEX
Przeczytaj więcej na ten temat w Poradniku: Urlopy wypoczynkowe. Udzielanie, ustalanie wymiaru i rozliczanie wynagrodzenia »



