Nie zawsze można ukarać

Romuald Romański

Autor jest doktorem z dziedziny historii prawa administracyjnego, docentem w Wyższej Szkole im. Pawła Włodkowica w Płocku. Ma ukończone studia podyplomowe z dziedziny prawa sądowego i specjalizuje się w prawie gospodarczym, handlowym i prawie pracy. Jest autorem wielu książek i artykułów. Przez kilka lat pełnił funkcję dyrektora Biura Analiz Ekonomiczno-Prawnych w Warszawie.

Kontakt:

romuald@vip.interia.pl

Normatywny charakter kar porządkowych powoduje, że pracodawca nie może być pozbawiony prawa ich wymierzenia np. poprzez układy zbiorowe. Może natomiast sam z tego prawa zrezygnować.

Rodzaje kar porządkowych

Katalog kar porządkowych został zamieszczony w art. 108 § 1 i 2 k.p. i obejmuje kary:

l upomnienia,

l nagany,

l pieniężną.

Dwie pierwsze są to kary niemajątkowe i uszczuplają pracowniczą godność. Trzecia natomiast ma charakter majątkowy i jest karą najsurowszą, gdyż obok uszczerbku na dobrach osobistych pracownika powoduje również uszczerbek w jego majątku.

Kodeksowy katalog kar porządkowych jest zamknięty, co oznacza, że prawo pracy zabrania stosowania przez pracodawcę innych kar porządkowych. Pracodawca (lub osoba działająca w jego imieniu), który stosowałby kary nieprzewidziane w art. 108 k.p., naraziłby się na odpowiedzialność za wykroczenie przeciwko prawom pracownika, przewidzianą w art. 281 pkt 4 k.p. (Kto, będąc pracodawcą lub działając w jego imieniu, stosuje wobec pracowników inne kary niż przewidziane w przepisach prawa pracy o odpowiedzialności porządkowej, podlega karze grzywny od 1 tys. zł do 30 tys. zł). Zastrzeżenie to dotyczy jedynie pracowników podległych przepisom kodeksu pracy. Ustawy regulujące odrębnie prawa i obowiązki określonych grup pracowniczych, takie jak np. pragmatyki służbowe, mogą przewidywać inny katalog kar i inne zasady ich stosowania.