Nadchodzi jawność

Jawność wynagrodzeń to dla wielu firm temat wzbudzający kontrowersje. Do nasilenia się dyskusji na ten temat przyczyniła się dyrektywa UE z 10 maja br. w sprawie wzmocnienia stosowania zasady równości wynagrodzeń dla kobiet i mężczyzn. Zwolennicy jawności przedstawiają argumenty mówiące o zmniejszaniu rotacji, wzroście zadowolenia pracowników i łatwiejszym pozyskiwaniu talentów. Przeciwnicy wskazują z kolei na zagrożenia natury biznesowej, takie jak możliwość utraty przewagi rynkowej czy pozycji negocjacyjnej firmy. Zanim działy HR podejmą decyzję o wdrożeniu jawności wynagradzania, powinny rozważyć wszystkie za i przeciw.

Dyrektywa nakłada na państwa członkowskie UE obowiązek wdrożenia transparentnych zasad ustalania stawek w skali przedsiębiorstw, zapewnienia pracownikom informacji o wynagrodzeniu oraz o kryteriach jego ustalania, a także informowanie kandydatów do pracy o oferowanych stawkach. Uzasadnieniem tej decyzji jest stale utrzymujące się w Europie zróżnicowanie wynagrodzenia ze względu na płeć, które obecnie wynosi ok. 14 proc. Zdaniem Parlamentu Europejskiego jedną z głównych przyczyn takiego stanu rzeczy jest właśnie brak przejrzystości wynagrodzeń. Przejrzystość ta ma umożliwić pracownikom wykrywanie i udowadnianie przypadków ewentualnej dyskryminacji ze względu na płeć. Co do zasady dyrektywa ma więc służyć wyrównaniu luki płacowej, a narzędziem, które ma temu pomóc, będzie wprowadzenie jednolitych standardów w polityce płac i komunikowanie ich pracownikom. Co ciekawe, jak wynika z najnowszego badania Pracuj.pl, przeprowadzonego w marcu br., 81 proc. Polaków nie słyszało jeszcze o planowanych zmianach, mimo że niedługo mają one wejść w życie.

Jakie obowiązki wynikają z dyrektywy?

Państwa członkowskie mają czas do 7 czerwca 2026 r. na opracowanie przepisów krajowych, które zagwarantują równe wynagrodzenie kobiet i mężczyzn oraz możliwość oceny tego procesu na podstawie obiektywnych kryteriów. Podczas rekrutacji kandydaci zyskają prawo do otrzymania informacji o widełkach płacowych na danym stanowisku, a po uzyskaniu zatrudnienia będą informowani o ich indywidualnym poziomie wynagrodzenia oraz średnim poziomie wynagrodzenia w grupie zawodowej, do której należą.