Od 1 marca 2024 r. zmieniły się kwoty wolne od potrąceń z zasiłków

Kwoty wolne od potrąceń i egzekucji z finansowanych przez budżet państwa zasiłków (chorobowych, macierzyńskich, opiekuńczych) oraz świadczenia rehabilitacyjnego zostały podwyższone od 1 marca 2024 r. Zwaloryzowano je kwotowo tak jak w poprzednim roku rozliczeniowym, trwającym od 1 marca 2023 r. do 29 lutego 2024 r. Nowe kwoty wolne od potrąceń należy stosować do zasiłków wypłaconych począwszy od 1 marca 2024 r.

Zasiłki wypłacane osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym (macierzyńskie, opiekuńcze, chorobowe i świadczenie rehabilitacyjne) podlegają egzekucji na zasadach właściwych dla emerytur i rent (art. 833 § 5 Kodeksu postępowania cywilnego). Oznacza to, że w tym zakresie o wysokości granic potrącenia i kwot wolnych od potrąceń decydują przepisy ustawy emerytalnej.

Granicę potrącenia z zasiłku (jest to najwyższa kwota, jaką można potrącić) należy ustalić od kwoty brutto zasiłku, czyli zawierającej zaliczkę na podatek dochodowy (art. 140 ustawy emerytalnej). Natomiast samego potrącenia dokonuje się od kwoty netto zasiłku (po odliczeniu podatku), uwzględniając określoną dla danego rodzaju zobowiązania wysokość kwoty wolnej. Potrąceń i egzekucji nie należy dokonywać, jeżeli po odliczeniu zaliczki na podatek dochodowy wysokość zasiłku jest niższa niż kwota wolna od potrąceń i egzekucji (art. 141 ust. 1b ustawy emerytalnej).

Tabela. Kwoty wolne od egzekucji i potrąceń z zasiłku obowiązujące od 1 marca 2023 r. do 29 lutego 2024 r. i od 1 marca 2024 r. do 28 lutego 2025 r. (przy założeniu, że zasiłek przysługuje za cały miesiąc)*

Rodzaj potrącenia	Kwota wolna od potrąceń obowiązująca:
Rodzaj potrącenia	od 1 marca 2023 r. do 29 lutego 2024 r.	od 1 marca 2024 r. do 28 lutego 2025 r.
sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie należności alimentacyjnych wraz z kosztami i opłatami egzekucyjnymi oraz należności alimentacyjnych potrącanych na wniosek wierzyciela na podstawie przedłożonego przez niego tytułu wykonawczego	681,97 zł	764,62 zł
sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne wraz z kosztami i opłatami egzekucyjnymi	1125,26 zł	1261,64 zł
nienależnie pobrane zasiłki rodzinne lub pielęgnacyjne, świadczenia rodzinne oraz zasiłki dla opiekunów w razie braku możliwości potrącenia z wypłacanych zasiłków rodzinnych, pielęgnacyjnych, świadczeń rodzinnych oraz zasiłków dla opiekunów, wraz z odsetkami za zwłokę w ich spłacie, a także kwoty zasiłku pielęgnacyjnego wypłaconego za okres, za który przyznano dodatek pielęgnacyjny kwoty nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego	900,22 zł	1009,33 zł
należności z tytułu odpłatności za pobyt osób uprawnionych do świadczeń w domach pomocy społecznej, zakładach opiekuńczo-leczniczych lub zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych – na wniosek dyrektorów tych placówek	272,78 zł	305,84 zł

* W przypadku gdy zasiłek (a także świadczenie rehabilitacyjne) przysługuje przez niepełny miesiąc, kwota wolna jest ustalana za każdy dzień pobierania zasiłku w wysokości 1/30 kwoty przysługującej za cały miesiąc.

Przykład

Wynagrodzenie ze stosunku pracy i zasiłki z FUS przysługujące Adrianowi M. są zajęte przez komornika z tytułu niespłaconej pożyczki. Płatnikiem zasiłku jest pracodawca. Za marzec 2024 r. Adrian M. otrzymał tylko zasiłek chorobowy w wysokości 4980,50 zł brutto. Zajęciem objęte jest 25% zasiłku przed odliczeniem kwoty zaliczki na podatek, tj. 1245,13 zł (4980,50 zł x 25%). Zasiłek netto wynosi 4682,50 zł. Po dokonaniu potrącenia pracownikowi pozostanie 3437,37 zł (4682,50 zł – 1245,13 zł) i jest to kwota wyższa niż wolna od potrąceń, która wynosi 1261,64 zł. Zatem zasiłek chorobowy można zmniejszyć o graniczną kwotę.

Podstawa prawna

art. 139–141, art. 142 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 1251; ost.zm. Dz.U. z 2023 r. poz. 1429

komunikat Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 15 lutego 2023 r. w sprawie miesięcznej kwoty przeciętnej emerytury, miesięcznej kwoty przeciętnej renty z tytułu niezdolności do pracy, miesięcznej kwoty przeciętnej renty rodzinnej, wypłacanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, kwoty dodatku za tajne nauczanie, dodatku kombatanckiego, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych, kwoty świadczenia pieniężnego przysługującego żołnierzom zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianym w kopalniach węgla, kamieniołomach, zakładach rud uranu i batalionach budowlanych, kwoty świadczenia pieniężnego przysługującego osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, kwoty świadczenia ratowniczego przysługującego strażakom ratownikom ochotniczych straży pożarnych, kwot maksymalnych zmniejszeń emerytury lub renty oraz kwot emerytur i rent wolnych od egzekucji i potrąceń – M.P. 2023 r. poz. 209

komunikat Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 14 lutego 2024 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych, kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent oraz kwot emerytur i rent wolnych od egzekucji i potrąceń – M.P. z 2024 r. poz. 133

Bożena Goliszewska-Chojdak

prawnik, ekonomista, specjalista i praktyk z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń, redaktor MONITORA prawa pracy i ubezpieczeń

Pozostało 43% treści

Chcesz uzyskać dostęp? Skorzystaj z bezpłatnego abonamentu

TESTUJ INFORLEX przez 5 dni za darmo!

Zyskasz:

aktualności i zmiany przepisów z zakresu, m.in. podatków, rachunkowości, kadr, płac i ZUS
Dziennik Gazetę Prawną, szkolenia, książki i komentarze ekspertów
czasopisma INFOR m.in. Monitor księgowego, Biuletyn VAT oraz MONITOR prawa pracy i ubezpieczeń

Jeśli już masz abonament Inforlex Zaloguj się

Pobierz pliki wydania